Instytut Yad Vashem opublikował wpis sugerujący odpowiedzialność Polski za działania niemieckiego okupanta w czasie II wojny światowej. Zwróciłem się oficjalnie do przewodniczącego instytutu, pana Dani Dayana, o wyjaśnienia oraz podjęcie działań naprawczych. Pamięć historyczna wymaga rzetelności i szacunku dla ofiar II wojny światowej oraz faktów, których nie wolno zniekształcać.
Treść w języku polskim:
Z najwyższym niepokojem i zdziwieniem przyjąłem opublikowany przez Yad Vashem wpis, w którym wskazano, że „Polska była pierwszym krajem, w którym Żydzi musieli nosić rozpoznawalny symbol”. Treść ta — w swojej pierwotnej formie — w sposób oczywisty budzi poważne zastrzeżenia natury historycznej, moralnej i edukacyjnej. Jako poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej czuję się zobowiązany wyrazić sprzeciw wobec tej nieprecyzyjnej i krzywdzącej narracji.
Po pierwsze, przypominam, że w latach 1939–1945 państwo polskie nie istniało jako podmiot sprawujący władzę. Terytorium Rzeczypospolitej zostało w całości brutalnie i bezwzględnie okupowane przez III Rzeszę Niemiecką oraz Związek Sowiecki. Polska wówczas nie istniała jako państwo. Wszystkie rozporządzenia dotyczące ludności — w tym Żydów — były wydawane i egzekwowane przez niemiecką administrację okupacyjną oraz aparat terroru.
Sformułowanie sugerujące odpowiedzialność Polski jako państwa lub narodu za regulacje wprowadzone przez okupanta jest niezgodne z ustaleniami historyków na całym świecie oraz w sposób rażący zniekształca kontekst tamtych wydarzeń.
Po drugie, Polacy byli narodem, który procentowo poniósł jedne z największych strat ludzkich na świecie w wyniku II wojny światowej. Miliony obywateli Rzeczypospolitej — w tym Żydów polskich — zostały zamordowane w wyniku niemieckiego i sowieckiego systemu terroru. Obciążanie ofiary odpowiedzialnością za działania oprawców jest czymś, czego nie można zaakceptować. Dodatkowo – Polacy są narodem, który najwięcej razy został odznaczony medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. W jaki sposób doszło do publikacji wpisu w takiej formie?
2. Kto był odpowiedzialny za jego przygotowanie, weryfikację i zatwierdzenie do publikacji?
3. Czy Yad Vashem prowadzi wewnętrzne postępowanie wyjaśniające w tej sprawie?
4. Jakie działania zamierzają Państwo podjąć, aby całkowicie i jednoznacznie naprawić tę dezinformującą narrację?
5. Czy zostaną wyciągnięte konsekwencje wobec osób, które dopuściły do rozpowszechnienia treści fałszującej historię i godzącej w dobre imię Polaków?
6. Jakie mechanizmy korekty i weryfikacji faktów Yad Vashem planuje wdrożyć, aby podobne sytuacje nie wydarzyły się w przyszłości?
Jako instytucja o globalnym autorytecie w dziedzinie badań nad Holocaustem, Yad Vashem ma wyjątkową odpowiedzialność za precyzyjne i wierne przedstawianie wydarzeń historycznych. Każde odstępstwo od tej zasady niesie ryzyko zniekształcenia pamięci o ofiarach i utrudnia rzetelny dialog międzynarodowy.
Liczę na szybką i jednoznaczną odpowiedź oraz konkretne działania naprawcze.
