Wraz z posłami Prawa i Sprawiedliwości złożyłem interpelację do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Agnieszki Dziemianowicz-Bąk w sprawie wstrzymywania refundacji wynagrodzeń młodocianych pracowników.
Docierają do nas sygnały od rzemieślników i małych przedsiębiorców, że z powodu braku środków wstrzymywane jest zawieranie umów o refundację kosztów szkolenia uczniów. W praktyce oznacza to mniej miejsc nauki zawodu dla młodych ludzi i realne zagrożenie dla szkolnictwa zawodowego.
Refundacja wynagrodzeń młodocianych pracowników jest kluczowa, aby mikro i małe firmy mogły szkolić przyszłych fachowców. Jej ograniczenie oznacza przerzucanie kosztów kształcenia na najmniejsze przedsiębiorstwa. Pełna treść interpelacji:
Szanowna Pani Minister,
rzemieślnicy i drobni przedsiębiorcy, którzy szkolą młodocianych pracowników informują, że właściwe jednostki wstrzymują zawieranie umów o refundację kosztów wynagrodzeń uczniów z powodu braku środków finansowych. Takie sytuacje nie występowały w poprzednich latach – teraz zdarzają się coraz częściej. W praktyce oznacza to ograniczanie liczby miejsc nauki zawodu i bezpośrednio uderza w młodych ludzi chcących zdobywać kwalifikacje w zawodach rzemieślniczych i technicznych. Rzeczywistość ta jest zagrożeniem dla fundamentów szkolnictwa zawodowego, a w perspektywie może powodować powstanie strukturalnego bezrobocia.
Za rok 2025 nie zostały rozliczone wszystkie umowy związane z praktyczną nauką zawodu. Przedsiębiorcy obawiają się, że w roku 2026 sytuacja się powtórzy, stoją więc przed wyborem: dopłacać albo rezygnować ze szkolenia uczniów.
Refundacja wynagrodzeń młodocianych jest dla mikro i małych firm warunkiem realnego udziału w systemie kształcenia zawodowego. Jej faktyczne ograniczenie z powodów budżetowych oznacza przerzucenie kosztów szkolenia młodego pokolenia na barki przedsiębiorców prowadzących najmniejsze firmy. Dodatkowo kumulacja obciążeń po stronie rzemiosła i mikroprzedsiębiorstw w tym ograniczona dostępność miesięcznej ulgi składkowej przy wliczaniu młodocianych do limitów zatrudnienia, potęguje barierę w podejmowaniu kształcenia uczniów.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
• Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej potwierdza, że w poprzednim roku 2025 zabrakło środków z Funduszu Pracy na refundację kształcenia młodocianych pracowników – w ilu przypadkach Ochotnicze Hufce Pracy odmówiły zawarcia umów o refundację praktyk zawodowych, a także w ilu przypadkach OHP zalega w wypłaceniu refundacji umów już zawartych – proszę podać konkretne liczby z podziałem na województwa.
• Jak kształtowała się sytuacja w latach 2021, 2022, 2023, 2024? Ile, w skali kraju, zawarto umów o refundację praktycznej nauki zawodu? Ile razy odmówiono podpisania umowy o refundację z powodu braku finansowania? W ilu przypadkach nie wypłacono środków wynikających z treści umowy, również z powodu braku finansowania?
• Czy środki przekazywane do OHP, na dany rok budżetowy mają charakter środków celowych – tak by można było wyróżnić odpowiednią kwotę przeznaczoną na realizację umów dotyczących praktycznej nauki zawodu?
• Czy ministerstwo zagwarantuje w 2026 roku i w latach następnych środki finansowe, które w pełni pokryją refundację praktycznej nauki zawodu?